W dniu 16 lipca wojska

„W dniu 16 lipca wojska niemieckie przeszły ostatecznie do obrony. Straty niemieckie były ogromne. Według źródeł radzieckich wyniosły one do dnia 23 lipca 70 000 zabitych i rannych, około 3000 czołgów, prawie 1400 samolotów i 5000 samochodów. W obliczu tych ogromnych strat Guderian płakał, jak opowiadają, rzewnymi łzami. Wszystkie jego wielkie plany obróciły się wniwecz.
Lecz to jeszcze nie był koniec zmagań.
Teraz zabrała głos strona radziecka.
SZTABY I LUDZIE
Sztab frontu wygląda wszędzie jednakowo, W siedzibie szefa sztabu zbiegają się dziesiątki przewodów telefonicznych. To główne pnie nerwowe, przez które płyną relacje z poszczególnych jednostek i rozkazy dla nich. Szef sztabu skupia u siebie całą wykonawczość. Pod jego kierunkiem pracują poszczególne oddziały sztabu, z pierwszym, czyli operacyjnym na czele. Tu rozpracowuje się każdy rozkaz naczelnego dowódcy i jego sztabu, poddając analizie wszystkie jego elementy, wyznaczając konkretne zadania dla armii, a czasem nawet dywizji. W sztabach radzieckich czasu wojny działała jeszcze Rada Wojenna — organ kolektywnego opracowywania zagadnień węzłowych nie tylko ze strategicznego, ale również i z politycznego punktu widzenia. Decyzje natury zasadniczej podejmowała Kwatera Główna w Moskwie i Rada Obrony.“(14)